Wat betekent gezond zijn? En wie bepaalt dat?

Updated: 6 days ago



Gisteren was mijn oma jarig. Tweeennegentig jaar oud.

Ik belde haar, natuurlijk, om haar te feliciteren en om nog eventjes te babbelen. Ze was blijkbaar zo blij dat ik belde (en ik ook), dat ze me alles over haar dag en week (tien keer) wilde vertellen.


Ze zei dat alles goed gaat, dat ze nog dagelijks van haar wandeling geniet, dat gezond eten prima wil en dat ze nog af en toe met vriendinnetjes afspreekt. Anderzijds, merkte ik dat haar onthoud-en mentaal vermogen flink achteruit zijn gegaan.

Maar tja, wat had ik nou verwacht?! 92 jaar oud....: Ik ben blij dat ze nog weet wie ik ben.


Ik zou eigenlijk vaker moeten bellen. Ik ga vaker bellen!


Toen ik vanuit Brazilië vertrok, bijna 5 jaar geleden, was ze hartstikke gezond -en nuchter.

Destijds hadden we wekelijks contact. Ik zocht altijd een gaatje in mijn agenda om even langs te komen - ook al was dat om slechts 5 minuutjes bij haar te zijn.

Dat mis ik. Dat mis ik zéker.


Maar na onze gesprek gisteren betrapte ik mezelf aan het nadenken:

Moet ik me nou zorgen maken over mijn oma haar gezondheid?


Als professional die zich bezig houdt met gezondheidsbevordering, vraag ik me ook constant af tot hoever ik mag gaan. Wat is nou eigenlijk gezondheid? Wie ben ik om te bepalen wat beter voor iemand anders is?


De International Health Organization beschrijft gezondheid als een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en sociaal welzijn - en niet alleen de afwezigheid van ziekte.

("Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity").


Een compleet/ volledig toestand aanwijzen vind ik best extreem. Ik vraag me af of ik iemand ken die zich zo voelt.

Maar als ze toch zó willen beschrijven, dan vraag ik me verder af wíe mag dan bepalen wat een "volledig welzijn toestand" is?

Dat moeten we dan aan het individu laten, toch?

Dat moet op basis van zijn eigen "ideale welzijnsbeeld" zijn, lijkt me.

Want welzijn is nog een flexibel -en uiteindelijk best persoonlijk- begrip: wat voor mij goed en gezond is/voelt hoef niet perse ook voor jou te zijn.


Aan de andere kant, sommige mensen kunnen wel begeleiding gebruiken om een mening erover te vormen. Er bestaan tegenwoordig verschillende concepten en tools die de mens helpt om erover na te denken en vervolgens de grip op hun eigen gezondheid/welzijn te pakken (of juist niet).


Maar hoe zorg ik dan, als professional, dat ik niet sturend werkt? Lastig hoor....


Als ik dan terug aan mijn oma vraag, zegt ze dat ze zich hartstikke gezond voelt.

Ze heeft nergens last van: lichaamsfuncties werken prima, ze kan goed voor zichzelf zorgen, ze kent haar grenzen, ze heeft sociale contacten (hoewel ze mij heel erg mist, zegt ze!!!), ze zit lekker in haar vel, zij woont super goed, ze heeft een zinvol leven en ze blijft leren (via mobile telefoon spreken vindt ze nog spannend maar doet ze toch wel).


Dus wie ben ik dan om te zeggen dat ze misschien aan haar onthoudingsvermogen moet werken omdat ík tijdens een gesprek er (een beetje) last van had?

Uiteindelijk, dát ze nog vrolijke verhalen (10 of zelfs 20 keer) te vertellen heeft is voor ons nog de alle belangrijkste!!!



34 views